Mae eich Pensiwn y Wladwriaeth yn dibynnu ar sawl blwyddyn rydych wedi gwneud cyfraniadau Yswiriant Gwladol, a elwir yn flynyddoedd cymhwyso.  

Gwneir cyfraniadau Yswiriant Gwladol cyn i chi gyrraedd oedran Pensiwn y Wladwriaeth, fel arfer os ydych yn gyflogedig, yn hunangyflogedig neu'n derbyn budd-daliadau penodol fel Credyd Cynhwysol, Lwfans Ceisio Gwaith neu Fudd-dal Plant ar gyfer plentyn sy’n iau na 12 oed.

Fel arfer, bydd angen o leiaf:

• 35 mlynedd gymwys o gyfraniadau i gael y swm llawn (£241.30 yr wythnos ar hyn o bryd), neu
• 10 mlynedd gymwys i gael yr isafswm (£68.90 yr wythnos ar hyn o bryd).

Byddwch yn cael swm rhwng 11 a 34 mlynedd o gyfraniadau. Efallai y bydd angen mwy na 35 mlynedd arnoch i gael y swm llawn os oeddech yn gweithio cyn Ebrill 2016 ac wedi cael eich contractio allan o Bensiwn Ychwanegol y WladwriaethYn agor mewn ffenestr newydd

Os nad oes gennych gyfraniadau digonol mewn blwyddyn dreth, ni fydd y flwyddyn gyfan honno yn cyfrif tuag at eich hawl i Bensiwn y Wladwriaeth. Os hoffech wneud iddo gyfrif, un opsiwn yw talu cyfraniadau Yswiriant Gwladol gwirfoddol er mwyn llenwi unrhyw fylchau.

Os ydych eisoes wedi gwneud digon o gyfraniadau Yswiriant Gwladol i fod yn gymwys i gael swm llawn Pensiwn y Wladwriaeth, neu os ydych yn debygol o'u gwneud beth bynnag trwy weithio neu dderbyn budd-daliadau, nid oes angen i chi ystyried cyfraniadau gwirfoddol.

Gallwch wirio eich cofnod Yswiriant GwladolYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK i weld crynodeb eich Pensiwn y Wladwriaeth, gan gynnwys:

• faint o Bensiwn y Wladwriaeth fyddwch chi’n debygol i’w gael
• eich oedran Pensiwn y Wladwriaeth
• os oes gennych unrhyw gyfraniadau Yswiriant Gwladol coll (blynyddoedd anghyflawn), ac
• os gallwch wneud cyfraniadau gwirfoddol.

Bydd eich cofnod hefyd yn dangos faint o gyfraniadau gwirfoddol fyddai'n costio i chi, a faint y byddai eich Pensiwn y Wladwriaeth wedyn yn cynyddu. Gall hyn eich helpu i benderfynu a yw'n werth eu talu.

Os ydych o dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth, gallwch hefyd ffonio llinell gymorth Canolfan Bensiwn y Dyfodol am ddimYn agor mewn ffenestr newydd i siarad â rhywun am eich opsiynau.  

Os ydych eisoes yn derbyn eich Pensiwn y Wladwriaeth, efallai na fydd eich crynodeb Pensiwn y Wladwriaeth yn dangos faint rydych yn ei gael ar hyn o bryd. Yn hytrach, gwiriwch eich cyfriflenni banc neu gallwch gysylltu â’r:

• Gwasanaeth PensiwnYn agor mewn ffenestr newydd, neu
• Canolfan Bensiwn Gogledd IwerddonYn agor mewn ffenestr newydd os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon.

Os gwnaethoch gyrraedd oedran Pensiwn y Wladwriaeth cyn 6 Ebrill 2016, byddwch ar yr hen system. Mae hyn yn golygu na allwch gynyddu’r swm rydych chi'n ei gael gan ddefnyddio cyfraniadau gwirfoddol.

Cyn talu am gyfraniadau gwirfoddol, gwiriwch a ydych chi'n gymwys i gael dewis arall am ddim.

Gwiriwch a allwch wneud cais am gredydau Yswiriant Gwladol am ddimYn agor mewn ffenestr newydd i lenwi'ch bylchau yn lle. Er enghraifft, os ydych yn ofalwr di-dâl neu'n chwilio am waith. Gall rhai ceisiadau gael eu hôl-ddyddio.

Os oes gennych blentyn o dan 12 oed, neu os ydych yn gofalu am un yn eich teulu, gwiriwch a ellir trosglwyddo credydau Yswiriant Gwladol i chi.

Pan fydd Budd-dal Plant yn cael ei dalu, ychwanegir credydau Yswiriant Gwladol at y person sy'n ei hawlio. Ond os yw'r person hwnnw eisoes yn gweithio ac yn gwneud cyfraniadau beth bynnag, gallant ofyn iddynt gael eu trosglwyddo i chi ar ddiwedd pob blwyddyn dreth.

Os ydych wedi cyrraedd eich oedran Pensiwn y Wladwriaeth, gwiriwch a fydd Credyd Pensiwn yn ychwanegu at eich Pensiwn y Wladwriaeth am ddim. Rydych yn aml yn gymwys os na fydd gennych unrhyw incwm arall heblaw am Bensiwn y Wladwriaeth.

Os ydych eisoes yn hawlio Credyd Pensiwn, bydd unrhyw gynnydd yng Nghynllun Pensiwn y Wladwriaeth fel arfer yn lleihau faint o Gredyd Pensiwn a gewch. Felly, yn aml ni fyddwch yn well eich byd yn talu am gyfraniadau gwirfoddol.

Gallech hefyd ystyried gohirio (oedi) eich cais am Bensiwn y Wladwriaeth i gynyddu'r swm a gewch. Gweler ein canllaw Cynyddu eich Pensiwn y Wladwriaeth drwy ohirio eich cais am fwy o wybodaeth.

Gall eich cofnod Yswiriant GwladolYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK gyfrifo faint y bydd yn ei gostio i chi lenwi unrhyw fylchau.

Dyma ganllaw i'r cyfraddau y byddwch yn eu talu os ydych yn gyflogedig. Mae'r cyfraddau yn llawer is os ydych yn hunangyflogedig.

Bydd pob blwyddyn gyflawn ychwanegol o Yswiriant Gwladol fyddwch yn ei brynu yn rhoi hyd at £6.89 yn fwy yr wythnos (£358 y flwyddyn) i chi mewn Pensiwn y Wladwriaeth, cyn unrhyw gynnydd blynyddol.

Y pwynt o wneud cyfraniadau Yswiriant Gwladol gwirfoddol yw talu swm bach nawr, fel eich bod yn cael mwy o Bensiwn y Wladwriaeth yn y tymor hir.

Er enghraifft, gallech dalu rhwng £15.30 a £956.80 am un flwyddyn Yswiriant Gwladol ychwanegol a chael yn ôl tua:

• £1,790 os ydych yn byw am 5 mlynedd arall, a
• £7,160 os ydych yn byw 20 mlynedd arall.

Gall gymryd nifer o flynyddoedd i gael yr hyn rydych yn ei dalu i mewn yn ôl, felly meddyliwch am ba mor hir y byddwch yn disgwyl cael eich Pensiwn y Wladwriaeth. Os byddwch yn marw cyn cyrraedd oedran Pensiwn y Wladwriaeth, ni chewch unrhyw beth yn ôl.

Mae gan MoneySavingExpert gyfrifiannell atodol Pensiwn y WladwriaethYn agor mewn ffenestr newydd a allai helpu, gan ei fod yn dangos faint o flynyddoedd y bydd yn eu cymryd i chi adennill eich costau os ydych yn talu am flynyddoedd llawn

Fel arfer, byddwch yn talu Treth Incwm os yw cyfanswm eich incwm dros £12,570 y flwyddyn (ar gyfer blwyddyn dreth 2026/27).

Mae hyn yn golygu y gallai'r swm ychwanegol a gewch o wneud cyfraniadau gwirfoddol gael ei leihau drwy dalu treth ychwanegol, yn enwedig os yw'n golygu y bydd yn rhaid i chi dalu cyfradd dreth uwch.

Am fwy o wybodaeth, gweler ein canllawiau:

• Sut mae Treth Incwm a'r Lwfans Personol yn gweithio
• Yswiriant Gwladol a Threth Incwm yr Alban.

Os byddwch yn penderfynu bod cyfraniadau gwirfoddol yn iawn i chi, gallwch dalu i lenwi bylchau yn eich cofnod am y 6 blynedd dreth ddiwethaf. Mae hyn yn ailosod ar 6 Ebrill bob blwyddyn, felly mae gennych tan 5 Ebrill 2027 i dalu am unrhyw fylchau sy'n dyddio'n ôl i 2020/21.

Ewch ar GOV.UK am wybodaeth ar sut i dalu Yswiriant Gwladol Dosbarth 3 gwirfoddolYn agor mewn ffenestr newydd

Fel arfer, ni ellir ad-dalu cyfraniadau gwirfoddol, felly os nad ydych yn siŵr am unrhyw beth, mae'n well siarad â rhywun am eich opsiynau yn gyntaf:

• os ydych o dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth, gallwch ffonio Llinell Gymorth Canolfan Pensiwn y DyfodolYn agor mewn ffenestr newydd  
• os ydych dros oedran Pensiwn y Wladwriaeth, gallwch gysylltu â’r Gwasanaeth PensiwnYn agor mewn ffenestr newydd neu Ganolfan Bensiwn Gogledd IwerddonYn agor mewn ffenestr newydd os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon.