Gall rhieni cymwys sy'n gweithio sydd â phlant o leiaf naw mis oed yn Lloegr nawr gael 30 awr o gymorth gofal plant yr wythnos yn ystod y tymor, sef 38 wythnos y flwyddyn. Ond mae pryd gallant wneud cais amdano a dechrau ei ddefnyddio ddibynnu ar pryd y maent yn mynd yn ôl i'r gwaith.

Na. Yn gyntaf, mae'n rhaid i chi fod yn rhiant cymwys sy'n gweithio, a bydd yn dibynnu ar y dyddiad y byddwch yn dychwelyd i'r gwaith ar ôl absenoldeb mamolaeth neu gyfnod mamolaeth.

Nid yw’r oriau sydd wedi’u cyllido’n cychwyn yn awtomatig ar y diwrnod y bydd eich plentyn yn troi’n naw mis oed neu’r union ddyddiad y byddwch yn dychwelyd i’r gwaith. Bydd angen i chi wneud cais o flaen llaw. I sicrhau na fyddwch chi’n colli allan ar eich oriau sydd wedi’u cyllido, bydd angen i chi wirio’r dyddiad terfyn.

Os ydych ar absenoldeb rhiant o hyd pan fydd eich plentyn yn naw mis oed, ni allwch gael yr oriau sydd wedi’u cyllido tan i chi ddychwelyd i’r gwaith, ac mae’r un peth yn wir am y ffordd arall: pe baech yn dychwelyd i’r gwaith cyn i’ch plentyn droi’n naw mis oed, ni allwch gael yr oriau sydd wedi’u cyllido’n gynt.

Bydd y dyddiad y byddwch chi’n dychwelyd i’r gwaith hefyd yn penderfynu pryd y gallwch chi wneud cais am ofal plant am ddim.

Os ydych chi ar wyliau blynyddol a gaiff ei dalu ac yn derbyn eich cyflog, caiff hyn ei gynnwys fel dychwelyd i’r gwaith.

Mae'r oriau a ariennir ar gael i rieni a gofalwyr sy'n gweithio, mae hyn yn golygu, os ydych mewn cwpl mae'n rhaid i'r ddau riant fod yn gweithio, neu os ydych chi'n unig riant mae angen i chi fod yn gweithio i hawlio'r oriau a ariennir.

Os ydych chi, neu'ch partner, ar absenoldeb mamolaeth, tadolaeth neu fabwysiadu, neu os nad yw un ohonoch yn gallu gweithio oherwydd eich bod yn anabl neu'n ofalwr, gallech barhau i fod yn gymwys i gael yr oriau gofal plant a ariennir. I weld rhestr gyflawn o bwy all hawlio gweler GOV. UKYn agor mewn ffenestr newydd

Opens in a new window

Oes. I fod yn gymwys i gael y cymorth ychwanegol, mae angen i chi weithio ac ennill rhwng isafswm ac uchafswm.

Rhaid i chi fod yn ennill cyfwerth o leiaf 16 awr yr wythnos ar yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol neu'r Cyflog Byw Cenedlaethol dros y tri mis nesaf. Ar gyfer cyplau, bydd angen i'r ddau riant fodloni'r trothwy enillion.

Gallwch weld y cyfraddau a chyfrifo a ydych yn gymwysYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK. A does dim angen i chi weithio nifer penodol o oriau'r wythnos - dim ond faint rydych chi'n ei ennill sy'n bwysig. Er enghraifft, y Cyflog Byw Cenedlaethol i bawb sy'n 21 oed neu'n hŷn yw £12.21 yr awr. Ar hyn o bryd, bydd angen i chi ennill o leiaf £195.36 yr wythnos (£12.21 x 16) i fod yn gymwys.

Gall pob rhiant ennill hyd at uchafswm o £100,000. Os yw un rhiant yn ennill mwy na £100,000 y flwyddyn, yna ni fyddwch yn gymwys i gael yr oriau gofal plant a ariennir. Mae'r llywodraeth yn defnyddio'ch "incwm net wedi'i addasu" - gweler GOV. UKYn agor mewn ffenestr newydd am esboniad manwl o'r hyn sy'n cyfrif ac nad yw'n cyfrif. Neu fel arall, gallwch fynd yn syth i wirio i weld a ydych yn gymwysYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK.

Na. Os ydych yn gwneud cais am oriau gofal plant wedi'u hariannu ar gyfer plentyn hŷn (sydd o dan bump oed o hyd), nad ydynt yn rheswm dros eich absenoldeb rhiant, gallwch wneud cais cyn gynted ag y bydd eich plentyn hŷn o leiaf naw mis oed.

Mae holl rieni plant sy’n dair i bedair oed eisoes yn gallu cael 30 awr o ofal plant sydd wedi’i gyllido – felly mae’r cynnydd ond yn gymwys os yw eich plentyn o dan tair oed.

I wneud cais, ewch i wefan y llywodraeth a llenwi'r ffurflen ar-leinYn agor mewn ffenestr newydd Os ydych eisoes wedi cofrestru ar gyfer un neu fwy o'ch plant, gallwch fewngofnodi i'ch cyfrif gofal plant presennolYn agor mewn ffenestr newydd ac ychwanegu plentyn arall. Efallai y byddwch yn darganfod a ydych yn gymwys ar unwaith, ond gall gymryd hyd at 7 diwrnod.

Os ydych yn gymwys i gael y cyllid ychwanegol, anfonir cod 11 digid atoch i'w rannu gyda'ch darparwr gofal plant, a fydd hefyd angen gweld eich Rhif Yswiriant Gwladol a dyddiad geni eich plentyn. Mae'n rhaid i chi ailgadarnhau eich cymhwysedd bob 3 mis i gadw'ch cod yn ddilys. Ond peidiwch â phoeni, anfonir nodyn atgoffa atoch cyn i'r cod ddod i ben.

Mae mwy o wybodaeth yn ein canllaw Help gyda chostau gofal plant. 

Mae Credyd Cynhwysol yn fudd-dal i bobl mewn ac allan o'r gwaith. Gall teuluoedd sy'n gweithio sy'n gymwys i gael Credyd Cynhwysol hawlio hyd at 85% o'u costau gofal plant misol yn ôl. Darganfyddwch fwy yn ein canllaw Egluro Credyd Cynhwysol.  

Mae'n rhaid i chi dalu am y gofal plant ymlaen llaw yn gyntaf a darparu derbynebau i gael arian yn ôl. Dim ond yn ystod eich cyfnod asesu y gallwch hawlio am ofal plant. Os na allwch dalu'r gost ymlaen llaw, efallai y gallwch gael help gyda hynny drwy'r Gronfa Cymorth HyblygYn agor mewn ffenestr newydd  

I weld y cynnig llawn o oriau gofal plant a ariennir gan y llywodraeth, gallwch ymweld â'r safle Childcare Choices swyddogolYn agor mewn ffenestr newydd