Tra byddwch ar absenoldeb teuluol â thâl, byddwch chi a'ch cyflogwr fel arfer yn parhau i dalu i mewn i'ch pensiwn gweithle. Dyma beth sydd angen i chi ei wybod, gan gynnwys beth sy'n digwydd os nad yw'ch absenoldeb gyda thâl.
Beth sydd yn y canllaw hwn
- Gwiriwch a fydd eich absenoldeb yn cael ei dalu
- Ar gyfer absenoldeb â thâl, mae’r holl gyfraniadau pensiwn fel arfer yn parhau
- Ar gyfer absenoldeb di-dâl, mae rhai cyfraniadau pensiwn yn parhau.
- Gwiriwch bob amser fod eich cyfraniadau pensiwn yn cael eu gwneud yn gywir
- Cofrestrwch ar gyfer Budd-dal Plant i ddiogelu eich hawl i Bensiwn y Wladwriaeth
- Gwiriwch beth sy’n digwydd ar ôl i’ch absenoldeb ddod i ben
- Cael help am ddim os nad yw’ch cyflogwr yn ymddwyn yn deg
Gwiriwch a fydd eich absenoldeb yn cael ei dalu
Ar GOV.UK, gallwch:
- wirio a allwch gael Tâl Mamolaeth neu Dadolaeth Statudol
- gweld y meini prawf cymhwysedd ar gyfer Tâl Mabwysiadu StatudolYn agor mewn ffenestr newydd
Os ydych chi'n gymwys ar gyfer y symiau Statudol hyn, bydd eich absenoldeb teuluol fel arfer yn cael ei dalu gan eich cyflogwr am hyd at 39 wythnos (tua 9 mis).
Mae llawer o gyflogwyr yn cynnig taliadau ychwanegol ar ben hyn (neu am gyfnod hirach), felly gwiriwch bolisi absenoldeb teuluol eich gweithle bob amser.
Efallai y byddwch yn gymwys ar gyfer taliadau eich cyflogwr hyd yn oed os na allwch gael y swm Statudol.
Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau:
Ar gyfer absenoldeb â thâl, mae’r holl gyfraniadau pensiwn fel arfer yn parhau
Os bydd eich cyflogwr yn talu eich absenoldeb mamolaeth, tadolaeth neu fabwysiadu, bydd taliadau i'ch pensiwn gweithle fel arfer yn parhau fel arfer am o leiaf 39 wythnos.
| Wythnosau | Eich cyfraniadau | Cyfraniadau eich cyflogwr |
|---|---|---|
|
1 i 39 |
Yn seiliedig ar yr hyn rydych chi’n ei dalu. |
Yn seiliedig ar eich tâl cyn eich absenoldeb, gydag unrhyw gynydd cyflog tra byddwch chi i ffwrdd. |
|
40 i 52 |
Fel arfer yn dod i ben, oni bai bod rheolau eich cynllun neu’ch cytundeb cyflogaeth yn dweud y byddant yn parhau. |
Fel arfer yn dod i ben, oni bai bod rheolau eich cynllun neu’ch cytundeb cyflogaeth yn nodi y byddant yn parhau. |
Os gwneir eich cyfraniadau gan ddefnyddio aberthu cyflog, caiff y rhain eu trin fel pe baent wedi'u gwneud gan eich cyflogwr.
Mae hyn yn golygu y dylai'r cyfraniad cyfan barhau tra byddwch ar absenoldeb â thâl, cyn belled nad yw hyn yn lleihau eich cyflog o dan yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol.
Os bydd eich cyflog yn dod i ben, fel arfer bydd eich cyfraniadau pensiwn yn dod i ben hefyd
Os dewiswch gymryd unrhyw absenoldeb di-dâl, bydd yr holl gyfraniadau pensiwn fel arfer yn dod i ben.
Fel arfer, mae hyn yn digwydd o wythnosau 40 i 52 yn ystod absenoldeb mamolaeth neu fabwysiadu, gan fod gennych hawl i'r amser i ffwrdd ond mae taliadau fel Tâl Mamolaeth Statudol yn gorffen yn wythnos 39.
Gall eich cyflogwr esbonio'r rheolau sy'n berthnasol i chi.
Ar gyfer absenoldeb di-dâl, mae rhai cyfraniadau pensiwn yn parhau.
Os nad ydych yn gymwys i gael unrhyw absenoldeb â thâl, bydd cyfraniadau eich cyflogwr fel arfer yn parhau fel arfer am y 26 wythnos gyntaf (tua 6 mis).
Mae hyn yn cynnwys os ydych yn gymwys i gael Lwfans Mamolaeth, gan mai budd-dal a delir gan y llywodraeth yn hytrach na'ch cyflogwr yw hwn.
| Wythnosau | Eich cyfraniadau | Cyfraniadau eich cyflogwr |
|---|---|---|
|
1 i 26 |
Fel arfer yn stopio ar yr un pryd â’ch cyflog. |
Yn seiliedig ar eich tâl cyn eich absenoldeb, gydag unrhyw gynydd cyflog tra byddwch chi i ffwrdd. |
|
27 i 52 |
Fel arfer bydd yn parhau wedi’i stopio. |
Fel arfer yn dod i ben, oni bai bod rheolau eich cynllun neu’ch cytundeb cyflogaeth yn nodi y byddant yn parhau. |
Bydd eich cyflogwr yn gallu esbonio'r rheolau sy'n berthnasol i chi a faint y byddent yn ei dalu.
Gwiriwch sut y bydd eich buddion pensiwn yn cael eu heffeithio
Os bydd eich cyfraniadau pensiwn yn dod i ben am gyfnod, gallai effeithio ar eich incwm ymddeoliad yn y dyfodol.
Mae pensiynau cyfraniadau wedi’u diffinio fel arfer yn colli allan ar dwf
Os oes gennych bensiwn cyfraniadau wedi’u diffinio (y math mwyaf cyffredin), bydd eich cyfraniadau a fethir fel arfer yn effeithio ar dwf eich cynilion pensiwn.
Mae hyn oherwydd bod y swm y bydd yn ei dalu i chi yn dibynnu'n fawr ar faint sy'n cael ei dalu i mewn a pha mor dda y mae'r arian a fuddsoddwyd yn perfformio.
Mae pensiynau buddion wedi’u diffinio fel arfer yn stopio cronni buddion
Os oes gennych bensiwn buddion wedi’u diffinio (a elwir yn aml yn gynllun cyflog terfynol neu gyfartaledd gyrfa), bydd absenoldeb â thâl fel arfer yn parhau i gronni buddion pensiwn, ond ni fydd absenoldeb di-dâl.
Mae hyn oherwydd bod y swm y bydd yn ei dalu i chi yn dibynnu ar eich cyflog tra byddwch yn aelod o'r cynllun.
Gallwch ddefnyddio ein teclyn i ddarganfod eich math o bensiwn neu ofyn i'ch darparwr pensiwn
Ystyriwch ychwanegu at eich pensiwn
Er mwyn osgoi colli allan ar gynilion pensiwn yn ystod absenoldeb di-dâl, gwiriwch a allwch dalu cyfraniadau ychwanegol.
Gallai hyn olygu eich bod yn talu swm bach nawr i roi hwb i'ch pensiwn am flynyddoedd lawer i ddod.
Os oes gennych bartner ac nad yw eu cyflog yn cael ei effeithio gan eich absenoldeb, gallech ystyried defnyddio rhywfaint o'u hincwm i dalu i mewn i'ch pensiwn.
Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau:
Gwiriwch bob amser fod eich cyfraniadau pensiwn yn cael eu gwneud yn gywir
Dylai eich cyflogwr ddilyn y rheolau'n awtomatig, felly nid oes angen i chi wneud unrhyw beth.
Ond gwiriwch bob amser fod eich cyfraniadau pensiwn wedi'u gwneud yn gywir, gan fod camgymeriadau'n gyffredin. Er enghraifft, cyfraniadau'n seiliedig ar eich cyflog is neu'n stopio'n rhy gynnar.
Os byddwch yn gweld camgymeriad, gofynnwch i'ch cyflogwr gywiro pethau. Gweler sut i gael cymorth am ddim os nad yw'ch cyflogwr yn deg
Cofrestrwch ar gyfer Budd-dal Plant i ddiogelu eich hawl i Bensiwn y Wladwriaeth
Mae faint o Bensiwn y Wladwriaeth y byddwch yn gymwys i'w gael yn dibynnu ar eich cofnod Yswiriant Gwladol (YG). Fel arfer, bydd angen o leiaf 35 o flynyddoedd Yswiriant Gwladol cymwys arnoch i gael y swm llawn ac o leiaf 10 mlynedd i gael unrhyw beth.
Y ffordd hawsaf o ddiogelu eich hawl i Bensiwn y Wladwriaeth yw cofrestru ar gyfer Budd-dal Plant. Mae hyn oherwydd y byddwch yn derbyn credydau Yswiriant Gwladol yn awtomatig nes bod eich plentyn yn 12 oed – hyd yn oed os nad ydych yn gymwys i gael unrhyw arian o Fudd-dal Plant.
Gallwch wneud cais am Fudd-dal Plant ar GOV.UK 2 ddiwrnod ar ôl i chi gofrestru genedigaeth eich plentyn neu unwaith y byddant yn dod i fyw gyda chi.
Gallwch drosglwyddo credydau Yswiriant Gwladol os nad oes eu hangen arnoch
Os ydych chi'n ennill o leiaf £129 yr wythnos am flwyddyn dreth lawn (6 Ebrill i 5 Ebrill), fel arfer byddwch chi'n ennill blwyddyn Yswiriant Gwladol gymwys beth bynnag.
Gan mai dim ond un person all hawlio Budd-dal Plant fesul plentyn, fel arfer gallwch drosglwyddo unrhyw gredydau Yswiriant Gwladol o Fudd-dal Plant nad oes eu hangen arnoch i rywun arall. Gall hyn fod naill ai i:
- eich partner, os ydych chi'n byw gyda nhw – gallwch wneud cais i drosglwyddo credydau Yswiriant GwladolYn agor mewn ffenestr newydd gan ddefnyddio'r ffurflen ar GOV.UK
- aelod o'r teulu sy'n gofalu am eich plentyn, gan gynnwys rhiant arall sydd wedi symud allan a neiniau a theidiau – gallant wneud cais am gredydau Gofal Plant Oedolion PenodedigYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK.
Gwiriwch beth sy’n digwydd ar ôl i’ch absenoldeb ddod i ben
Os byddwch chi'n dychwelyd i'r un cyflog pan fydd eich absenoldeb teuluol yn dod i ben, dylai eich cyfraniadau pensiwn barhau fel arfer.
Ond fel arfer byddant yn gostwng os byddwch chi'n lleihau eich oriau neu'n stopio os na fyddwch chi'n mynd yn ôl o gwbl.
Os byddwch chi’n lleihau eich oriau, ystyriwch gynyddu eich cyfraniadau pensiwn
Os ydych chi'n bwriadu gweithio llai o oriau, bydd eich buddion pensiwn fel arfer yn cronni'n arafach nag y byddent wedi cyn i chi fynd ar absenoldeb.
Gall hyn effeithio ar faint o incwm ymddeoliad y bydd gennych i fyw arno pan fyddwch chi'n hŷn.
I helpu i gynilo digon ar gyfer ymddeoliad cyfforddus, ystyriwch gynyddu eich cyfradd cyfraniadau. Os yw'ch cyflogwr yn cynnig paru cyfraniadau, efallai y byddan nhw'n talu mwy i mewn hefyd.
Darganfyddwch fwy yn ein canllaw Rhowch hwb i'ch pensiwn trwy baru cyfraniadau.
Os na fyddwch chi’n dychwelyd i’r gwaith, cynlluniwch sut y byddwch chi’nparhau i gynilo ar gyfer ymddeoliad
Os na fyddwch chi'n mynd yn ôl i'r gwaith ar ôl eich absenoldeb, bydd eich cyfraniadau pensiwn gweithle yn dod i ben a bydd eich darparwr yn parhau i reoli eich pensiwn nes eich bod chi'n barod i gymryd incwm.
Gall hyd yn oed toriad bach mewn cyfraniadau wneud gwahaniaeth mawr i'ch incwm ymddeol yn y dyfodol, felly ystyriwch bob amser sut y byddwch chi'n parhau i gynilo. Er enghraifft, sefydlu'ch pensiwn eich hun.
Gall ein Cyfrifiannell pensiwn ddangos faint o incwm ymddeol y gallech fod ei angen a faint rydych chi ar y trywydd i'w gael – a beth fyddai'n digwydd pe byddech chi'n cynilo mwy neu lai.
Pan fyddwch chi'n talu i mewn i bensiwn, mae'r llywodraeth fel arfer yn ychwanegu taliad ychwanegol o'r enw rhyddhad treth. Dyma'r arian y byddech chi fel arfer yn ei dalu mewn Treth Incwm.
Bob blwyddyn dreth nes eich bod chi'n 75 oed, gallwch chi gael rhyddhad treth ar eich holl gyfraniadau hyd at:
- y swm rydych chi'n ei ennill, ac
- eich lwfans blynyddol – mae hyn yn £60,000 i'r rhan fwyaf ac mae'n cwmpasu holl daliadau i'ch pensiwn, gan gynnwys unrhyw rai gan eich cyflogwr.
Os ydych chi'n ennill llai na £3,600, gallwch chi gael rhyddhad treth ar eich cyfraniadau pensiwn hyd at £2,880 bob blwyddyn dreth.
Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau:
Cael help am ddim os nad yw’ch cyflogwr yn ymddwyn yn deg
Os ydych chi'n teimlo nad yw'ch cyflogwr yn dilyn y rheolau neu'n deg, gofynnwch iddyn nhw unioni pethau yn gyntaf.
Er enghraifft, os ydyn nhw wedi seilio'ch cyfraniadau pensiwn ar gyflog is, gofynnwch iddyn nhw wneud taliad ychwanegol i wneud iawn am y gwahaniaeth.
Os ydych chi'n anfodlon â'u hymateb, gallwch gysylltu â:
- Tîm Anghydfodau Taliadau Statudol CThEFYn agor mewn ffenestr newydd
- eich undeb llafur, os oes gennych chi un.
Gallwch hefyd gael cymorth a chyngor am ddim ar gyfraith cyflogaeth gan:
- AcasYn agor mewn ffenestr newydd os ydych chi'n byw yng Nghymru, Lloegr a'r Alban
- yr Labour Relations AgencyYn agor mewn ffenestr newydd os ydych chi'n byw yng Ngogledd Iwerddon.